W ciągu 5 lat wojny w Donbasie rosyjscy najeźdźcy zabili ponad 240 ukraińskich dzieci, 56 zniknęły bez śladu.

W międzynarodowy Dzień Dziecka, tj.1 czerwca, w Winnicy na Ukrainie odbyło się forum naukowe pn. „Prawa dzieci na okupowanych terenach i w czasie wojny”. Organizatorem wydarzenia był Doniecki Narodowy Uniwersytet Wasyla Stusa, który od 2014 r. – z powodu okupacji Donbasu – działa na uchodźstwie. Współorganizatorami konferencji był Wydział Studiów Nad Rodziną Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Instytut Jana Pawła II w Warszawie, Centrum Politycznych Narracji Demokracji w Czerniowcach. Spotkanie w Winnicy odbyło się pod honorowym patronatem Polsko-Ukraińskiego Forum Partnerstwa przy MSZ Polski i Ukrainy.

Forum poświęcone obronie praw dzieci rozpoczęło się od otwarcia wystawy fotograficznej „Życie na zerówce. Dzieciństwo o smaku piołunu”, której autorem jest reporter wojenny, dziennikarz „Radio Wolność” Andrij Dubczak. Następnie ogłoszone zostały wyniki konkursu plastycznego dla dzieci „Donbas i Krym, miejsce spotkania – Ukraina”. Dzieci otrzymały wyróżnienia od  przewodniczącego winnickiej administracji obwodowej Waleriego Korowiaja. W słowie wstępnym rektor przypomniał, że Doniecki Narodowy Uniwersytet Wasyla Stusa w Winnicy zawdzięcza swoje istnienie studentom, którzy w 2014 r. rozpoczęli pod ścianami gabinetu ministrów Ukrainy akcję „Ratujmy Alma Mater!”. Generalny konsul Polski w Winnicy Damian Ciarciński opowiedział, że Polska uczestniczy w odbudowie szkoły w Awdeiwce oraz wspiera obywateli Ukrainy, którzy musieli wyjechać ze strefy konfliktu. „Polska rozumie ukraińskie potrzeby. Polska wie, co dzieje się i dlatego pomaga Ukrainie” – podkreślił konsul generalny. Dyrektor fundacji „Otwarta polityka” Iryna Żdanowa zaznaczyła, że prawo do edukacji i życia to podstawowe prawa człowieka  – o czym często zapomina się w czasie wojny. Temat konferencji kontynuowano podczas czterech paneli dyskusyjnych.

news.donnu.edu.ua

Dziekan Wydziału Historycznego Donieckiego Narodowego Uniwersytetu Wasyla Stusa Jurij Temirow uważa, że wydarzenia w Donbasie musimy rozpatrywać w trzech wymiarach: wewnętrznym (początkowa faza), wojny rosyjsko-ukraińskiej oraz konfrontacji Zachodu i Rosji. Dziekan Temirow podkreślił, że mieszkańców Donbasu charakteryzuje kolektywizm (wartości zespołowe i paternalizm) skutkiem czego jest roszczeniowa pozycja w stosunku do państwa
i nieefektywność zachodnich programów adaptacji wewnętrznie przemieszczonych osób.

„Musimy zmieniać mentalność ludzi, ale to jest bardzo trudne zadanie – 30 % przesiedleńców deklaruje, że nie wróci do Donbasu po zakończeniu wojny” – powiedział dziekan Temirow.

Białoruski dziennikarz Belsat TV Zmicier Mickiewicz przekonywał w dyskusyjnej grupie pn. „Informacyjny wymiar okupacji  – jak obronić dzieci”, że Rosja nie zmęczy się propagandą i nie liczy rankingów, a jej głównym celem jest przekonanie świata, że prawdy nie ma.

W czasie debaty podkreślił, że władza ma wykorzystywać nowoczesne metody rozpowszechnienia informacji w oparciu o zainteresowania współczesnej młodzieży. Zostały poruszone kwestie blokady rosyjskich portali społecznościowych oraz możliwość pracy ukraińskich dziennikarzy na okupowanych terenach. Redaktor portalu Nowosti Donbasa Oleksij Macuka przypomniał, że ukraińskie media często stygmatyzują obywateli, którzy zostali na okupowanych terenach, a także o tym, że dziennikarze powinni unikać języka nienawiści. Uczestnicy forum są przekonani, że Ukraina powinna walczyć o zaufanie swoich obywateli, którzy zostali na okupowanych terenach.

Dyrektor Instytut Romana Rybarskiego Mariusz Patey przestawił koncepcję wsparcia polityki prorodzinnej oraz mechanizmów opieki nad dziećmi na przykładzie Polski i Czech.

Szef Katedry Socjologii Małżeństwa i Rodziny, Polityki Społecznej i Demografii Wydziału Studiów Nad Rodziną UKSW Dariusz Tułowiecki przedstawił referat na temat „Trauma wojenna u sierot”, w którym omówił mechanizm powstawania traum wojennych u dzieci oraz mechanizm przekazywania tych traum następnym pokoleniom (międzypokoleniowa transmisja traumy – transgenerational transmission of trauma, TTT).

Podczas konferencji w Winnicy odbyła się prezentacja książek w języku ukraińskim ks. prof. dr. hab. Zdzisława Struzika, tj. „Program wychowawczy oparty na wartościach według nauczania Jana Pawła II” oraz „Wprowadzenie do programu wychowawczego opartego na wartościach według nauczania Jana Pawła II”.

news.donnu.edu.ua

W czasie prezentacji książek omówiono kwestię etycznego i religijnego wymiaru wojny, a także tego w jaki sposób powinny zostać dostosowane metody wychowania  dzieci, które przeżyły wojnę albo okupację.

Praca uczestników konferencji została sfinalizowana przez ogłoszenie rezolucji, w której autorzy akcentują potrzebę obrony praw dzieci mieszkających na okupowanych terenach w kontekście prawa do edukacji oraz potrzebę adaptowania światowych praktyk do ukraińskiej rzeczywistość.

 

Eugeniusz Bilonozhko

НАПИСАТИ ВІДПОВІДЬ

Please enter your comment!
Please enter your name here